دانلود پایان نامه

عنوان کامل پایان نامه :

 مطالعه ارتباط بین حجم معاملات سهام و تغییر قیمت سهامدر بورس تهران 

قسمتی از متن پایان نامه :

 

اظهار مسأله

یکی از شاخصه های مهم هر بازار، حجم مبادلاتی می باشد که در آن صورت می پذیرد. در واقع زمانی بازار یک کالا در اقتصاد مهم می باشد که سهم بزرگتری از آن اقتصاد را به خود اختصاص دهد. اما بازار اوراق بهادار یک تفاوت اساسی با بازار کالاهای دیگر دارد. در بازار کالاهای دیگر قسمت عمده ای از خریداران کالا، مصرف کنندگانی هستند که کالا را به خاطر نیازشان خریداری می کنند. هر کالا برای خود یک کشش تقاضا دارد و مصرف کننده بایستی کالای مورد نظر خود (یا جانشین آن را) حتی با وجود افزایش قیمت خریداری و مصرف نماید. حال آنکه در بازار اوراق بهادار کسی نیاز اساسی به اوراق بهادار ندارد و در صورتی که قیمت یک نوع اوراق بهادار نامتعادل باشد خریداران کمتری پیدا   می کند پس قیمت در بازار اوراق بهادار یک عامل اساسی می باشد (امید قائمی،1379،ص89)1. لذا شناسایی و اندازه گیری ارتباط ی قیمت اوراق بهادار با سایر عوامل موثر بر آن تأثیر بسزایی در تصمیم گیری های   آینده ی عوامل بازار خواهد داشت.

در تحقیقاتی که در زمینه ی بورس اوراق بهادار تهران انجام گرفته، بیشتر ارتباط ی اطلاعات داخلی شرکت ها و وضعیت مالی آنها با قیمت سهام شرکت مطالعه شده و کمتر به خود بازار به عنوان یک عامل تأثیرگذار بر قیمت سهام شرکت ها توجه شده می باشد. واقعیت این می باشد که در بسیاری از موارد تغییر قیمت سهام شرکت ها ناشی از تغییر وضعیت مالی آنها نیست بلکه ناشی از عوامل روانی و درونی بازار می باشد. همچنین در غالب تحقیقات، تأثیر انتشار اطلاعات شرکت ها مطالعه شده، حال آنکه در این پژوهش تأثیر انتشار اطلاعات بازار و بهره گیری ی معامله گران از آن مد نظر می باشد و از این رو اساسی ترین اطلاعاتی که از سوی سازمان بورس راجع به وضعیت معاملات منتشر می گردد مورد توجه قرار گرفته می باشد. آمار معاملات سهام روزانه تقریباً در تمام روزنامه های کثیرالانتشار چاپ شده و به اطلاع عموم می رسد. انتشار اطلاعات به این شکل خود به خود این سوال را در ذهن بهره گیری کنندگان اطلاعات تداعی می ‌کند که آمار معاملات سهام حاوی چه اطلاعاتی می باشد و علت تأکید سازمان بورس تهران و سایر بورس های جهان بر انتشار اطلاعات مزبور چیست؟

آیا افزایش و کاهش حجم معاملات یک سهم می تواند حکایت از وجود یکسری اطلاعاتی داشته باشد که قسمتی از معامله گران از آن مطلع نیستند؟ آیا معامله گران غیر مطلع بر اساس آمار معاملات و بدون بدست آوردن این اطلاعات اقدام به خرید سهام خواهند نمود یا خیر؟ تعداد دفعات معامله و تعداد سهام معامله شده نشانی از جاذبه ی سهام برای خریداران می باشد و می تواند از یک سو حاکی از تعداد خریداران سهام یک شرکت و از سوی دیگر حاکی از تعداد فروشندگان سهام موردنظر باشد (قائمی ، 1379،ص125)1.

در همین راستا در پژوهش حاضر کوشش گردید تا ارتباط ی بین قیمت سهام و حجم مبادلات سهام مطالعه گردد. حجم مبادلات در واقع مسئله پایداری و صحت قیمت را مورد مطالعه قرار می دهد و تحقیقاتی که حجم مبادلات را در کنار قیمت در نظر نمی گیرند در واقع مسأله ی صحت قیمت را مورد توجه قرار نمی دهند. بر این اساس میتوان گفت که فقط قیمت هایی صحیح هستند که در آن، کلیه افرادی که به پول خود نیاز دارند سهام خود را عرضه میکنند و به بیانی دیگر حجم مبادلات نرمال در آن قیمت معامله می گردد. در این حالت تغییر قیمت کم می باشد و قیمت سهام از پایداری نسبی برخوردار می باشد. لذا حالتی که در آن مبادلات کمتر یا بیشتری از اندازه مبادلات نرمال انجام پذیرد مستلزم عرضه و تقاضای بیشتری می باشد که به نوبه ی خود موجب تغییر قیمت می گردد.

اعتقاد کلی اقتصاددانان این می باشد که زمانی که عرضه و تقاضا کنندگان زیادی در بازار وجود دارند و حجم معاملات در بازار زیاد می باشد، قیمت شفاف تر می باشد و از سوی دیگر در قیمت های شفاف می باشد که مبادلات زیادی انجام می گیرد. لیکن تغییر قیمت نیز مستلزم انجام معامله می باشد یعنی هر چه تغییر قیمت بیشتری انجام بگیرد حتماً بایستی معاملات بیشتری نیز صورت بگیرد (همان منبع،ص113)2.

می دانیم که یکی از معیارهای اصلی در سرمایه گذاری کوتاه مدت، قابلیت نقد شوندگی سرمایه گذاری می باشد. سهامی که در بازار خریداران زیادی دارند و پرمعامله هستند از قابلیت نقدشوندگی بیشتری برخوردارند (خاکپور،1387،ص59)3. بی تردید تعداد دفعات معامله ی هر سهم و تعداد سهام معامله شده یک سهم به عنوان دو جنبه ی مهم در مطالعه حجم معاملات می تواند نشانی از قابلیت نقدشوندگی سهام باشد. تغییر قیمت سهام در بورس تهران با دادوستد انجام می گیرد. اگر معاملات به نحو جهت داری قیمت سهام یک شرکت را به سمت افزایش یا کاهش هدایت کند، قیمت سهام آن شرکت تغییر خواهد نمود، لیکن این پرسش مطرح می باشد که برای انجام هر تغییر قیمت چه حجم معاملاتی بایستی انجام بگیرد؟ آیا فرایند تغییر قیمت از معاملات روز قبل نیز می تواند تأثیر بپذیرد یا خیر؟

تحقیقاتی که در زمینه شناسایی ارتباط میان حجم مبادلات و تغییر قیمت هست عموماً براساس نمونه هایی از بازار کامل انجام گرفته، لیکن بورس اوراق بهادار تهران یک نمونه از بازارهای نوظهوری می باشد که با بازارهای کامل مانند بورس سهام نیویورک تفاوت های عمده ای دارد. مانند این تفاوت ها وجود موانع معاملاتی مانند حجم مبنا، حد نوسان قیمت و توقف نماد معاملاتی شرکت ها به مدت نامشخص می باشد که معاملات بورس تهران را تحت تأثیر قرار می دهد و این بازار را از یک بازار کامل دور می سازد. در حال حاضر در بورس تهران، معاملات متعددی با بهره گیری از اطلاعات نامتقارن انجام می گردد و دستکاری قیمت امری جدی به نظر می رسد. به علاوه ساختار درونی این بازار، ترکیب سرمایه گذاران و رفتار سرمایه گذاری آنان بطور کاملاً محسوس نسبت به آن چه که در بازارهای کامل می باشد، تفاوت می کند (شعبان پور،1387،ص158)1. در چنین شرایطی این امکان وجود داشته که نتایجی که ما از انجام این تحقیقات این چنینی به آن رسیده ایم متفاوت از نتایج کسب شده این پژوهش در بازارهای کامل و حتی بازارهای نوظهوری که این پژوهش در آن ها انجام شده – مانند بورس سهام چین- باشد.

در نظر داشتن تحقیقات متعددی که در زمینه ارتباط حجم معاملات و تغییر قیمت در بازار های کامل و بازارهای نوظهور در سایر کشورها انجام شده می باشد و هم چنین اهمیت توجه بیشتر به ساختار خرد بورس اوراق بهادار تهران و تعداد محدود تحقیقات انجام شده در داخل کشور در این زمینه، محقق را بر آن داشت تا در پژوهش حاضر به مطالعه ارتباط بین حجم معاملات سهام و عوامل تشکیل دهنده ی آن با قیمت سهام در شرکت های پذیرفته شده در بورس تهران پرداخته و به سوالات ذیل پاسخ دهد:

  • آیا بین تعداد دفعات معامله هر سهم و تعداد سهام معامله شده در هر روز ارتباط هست؟
  • آیا بین حجم معاملات در هر روز و تغییر قیمت سهام در همان روز ارتباط هست؟
  • آیا بین حجم معاملات در هر روز و تغییر قیمت سهام در روز بعد ارتباط هست؟
  • آیا بین تغییر قیمت سهام در هر روز با تغییر قیمت سهام روز بعد ارتباط هست؟

 

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

اهداف پژوهش

مطالعه و شناخت بازارهای سرمایه و حساسیت این بازارها نسبت به مسائل پیرامونی به سبب اینکه بازار بورس اوراق بهادار به عنوان نمادی پویا و تکامل یافته در بازار سرمایه هر کشور مطرح می باشد و نیز به سبب اهمیت، تأثیر و تأثیر آن در اقتصاد ملی، همواره انگیزه ی مناسبی برای انتخاب موضوع و انجام تحقیقات در زمینه های امور مالی عموماً و سرمایه گذاری و ارزیابی بورس اوراق بهادار به گونه اخص بوده می باشد. این شناخت بی شک از یکسو بر تصمیمات سرمایه گذاران و تأمین امنیت مبادلات سهام و سرمایه و از سوی دیگر بر درک مسئولین و گردانندگان بازار به مقصود بهبود نحوه ی اقدام بازار و هدایت آن به سوی توسعه یافتگی و قانون مندی موثر خواهد بود (خسروآبادی، 1384، ص99)1.

پژوهش حاضر بر آن می باشد که با بهره گیری از اصول و روشهای علمی، و بر اساس آزمون بازار و تجزیه و تحلیل آن، شناخت قابل قبولی از اندازه حساسیت و درجه تأثیر پذیری آن بدست آورده و از یافته های پژوهش در جهت توسعه ی مکانیزم های موثر بر بورس بهره گیری نماید. بهرحال این پژوهش برای مطالعه علمی ارتباط بین حجم مبادلات سهام و تغییرات قیمت سهام در چارچوب قلمرو پژوهش می باشد.

بطور اختصار می توان از اهداف اساسی زیر برای انجام پژوهش حاضر نام برد:

  • اهداف علمی
  • مطالعه ارتباط بین حجم معاملات و قیمت سهام در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران
  • اهداف کاربردی
  • کمک به سرمایه گذاران بازار سرمایه در فرآیند تصمیم گیری و نیز تأمین امنیت مبادلات سهام
  • کمک به مسئولین و گردانندگان بازار به مقصود درک نحوه اقدام بازار و هدایت آن به سوی توسعه یافتگی و قانون مندی
  • مطالعه طریقه تغییر قیمت در بورس اوراق بهادار تهران
  • شناخت عوامل روانی بازار که منجر به عرضه و تقاضای زیاد و یا موجب افزایش اندازه مبادلات یک نوع اوراق بهادار می گردد
  • درک بیشتر روحیات حاکم بر بازار بورس تهران به مقصود کمک به گردانندگان، معامله گران و عرضه کنندگان بازار بورس در تصمیم گیری های آینده

با تغییراتی که در رویکرد سرمایه گذاری سهامداران در طی سال های اخیر در بازار بورس تهران به وجود آمده می باشد و با در نظر داشتن علمی تر شدن طریقه معاملات، نتایج این پژوهش می تواند راهنمایی برای سهامداران در انجام معاملاتشان باشد و زمینه را برای انجام تحقیقات آینده در بازار سرمایه فراهم نماید.

پایان نامه